Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 1 Φεβρουαρίου 2026

Η Ελλάδα στην τελευταία παγετώδη περίοδο (LGM, ~20.000 χρόνια πριν)

 Η στάθμη της θάλασσας ήταν 120 μέτρα χαμηλότερη. Αυτό και μόνο αλλάζει τα πάντα.

1. Το Αιγαίο δεν ήταν θάλασσα αλλά μια τεράστια πεδιάδα.
Ουσιαστικά το Αιγαίο ήταν μια μεγάλη ενιαία χώρα. Η σημερινή θάλασσα μεταξύ Κυκλάδων, Εύβοιας, Αττικής και Μικράς Ασίας ήταν ξηρά. Οι Κυκλάδες σχημάτιζαν ένα ενιαίο μεγάλο νησί-χερσόνησο, το λεγόμενο “Κυκλαδικό Πλατώ”. Η Εύβοια ήταν ενωμένη με τη Στερεά Ελλάδα. Η Χίος, η Λέσβος και η Σάμος ήταν χερσαίες προεξοχές της Ανατολίας.
2. Η Πελοπόννησος ήταν μεγαλύτερη και ενωμένη με την Αττική. Ο Ισθμός της Κορίνθου ήταν πολύ πιο πλατύς. Η Αργολίδα και η Λακωνία είχαν εκτεταμένες παράκτιες πεδιάδες. Η Μεσσηνία είχε διπλάσιο μέγεθος λόγω υποχώρησης της θάλασσας.
3. Η Κρήτη ήταν μεγαλύτερη και πιο κοντά στην ηπειρωτική Ελλάδα. Η απόσταση Κρήτης-Πελοποννήσου ήταν μικρότερη κατά ~40%. Τεράστιες εκτάσεις γύρω από τη Σητεία, την Ιεράπετρα και τα Χανιά ήταν στεριά. Η Κρήτη είχε πολύ μεγαλύτερη βόρεια ακτογραμμή.
4. Το Ιόνιο Πέλαγος είχε πολύ περισσότερη ξηρά. Η Κέρκυρα ήταν ενωμένη με την Ήπειρο. Η Λευκάδα ήταν πλήρως ενωμένη με την Αιτωλοακαρνανία. Η Ζάκυνθος και η Κεφαλονιά είχαν εκτεταμένες πεδιάδες προς τα δυτικά.
5. Η Θράκη και η Μακεδονία είχαν τεράστιες πεδιάδες. Ο Θερμαϊκός κόλπος ήταν ξηρά. Η Χαλκιδική είχε πολύ μεγαλύτερη έκταση. Η Ροδόπη και ο Έβρος είχαν εκτεταμένες πεδιάδες που σήμερα είναι βυθισμένες.
 
Κλιματικά χαρακτηριστικά της Ελλάδας. Η θερμοκρασία: 5-8°C χαμηλότερη από σήμερα. Χειμώνες: πολύ πιο ψυχροί, με χιόνια σε χαμηλά υψόμετρα. Καλοκαίρια: δροσερά, σαν σημερινή Κεντρική Ευρώπη. Βλάστηση: δάση κωνοφόρων σε όλη τη χώρα, λιγότερη μεσογειακή βλάστηση, ελιές και αμπέλια σχεδόν εξαφανισμένα. Υδρολογία: λιγότερες βροχές, περισσότερη σκόνη, ισχυροί βόρειοι άνεμοι.
 
Ο ελλαδικός χώρος ήταν συνεχώς κατοικημένος με ανθρώπους που προσαρμόστηκαν στις ψυχρές συνθήκες και εκμεταλλεύτηκαν το πλούσιο περιβάλλον. Υπάρχουν πολύ ισχυρές ενδείξεις ανθρώπινης παρουσίας στον ελλαδικό χώρο κατά τον
 Last Glacial Maximumτον Τελευταίο Μέγιστο Παγετώνα  περίπου 26.000-19.000 χρόνια πριν. Αλλά και ευρήματα ανθρώπινης δραστηριότητας, όπως εργαλεία, οστά, καταυλισμοί και σπηλαιώδεις θέσεις που μαρτυρούν συνεχή κατοίκηση. Η Ελλάδα ήταν κατοικημένη ακόμη και όταν η στάθμη της θάλασσας ήταν 120 μέτρα χαμηλότερη και το Αιγαίο ήταν μια τεράστια πεδιάδα.
 
Ποιοι άνθρωποι ζούσαν τότε στην Ελλάδα 
Κατά την τελευταία παγετώδη περίοδο επειδή το Αιγαίο ήταν πεδιάδα οι άνθρωποι κινούνταν πεζή σε περιοχές που σήμερα είναι θάλασσα. Υπήρχαν ποτάμια, λίμνες, εκτεταμένες πεδιάδες, μεγάλα κοπάδια ζώων. Στον ελλαδικός χώρος κατοικούσαν οι Homo Sapiens (ο έμφρων ή σοφός άνθρωπος, δηλ. ο σύγχρονος άνθρωπος). Πιθανότατα οργανώνονταν σε μικτές ομάδες κυνηγών-τροφοσυλλεκτών, και διέθεταν πολιτισμικά στοιχεία του Ανώτερου Παλαιολιθικού. Οι Neanderthals είχαν ήδη εξαφανιστεί από την περιοχή πριν από ~40.000 χρόνια.

Πού ακριβώς βρίσκονται τα ευρήματα;
Σπήλαιο Φράγχθι (Αργολίδα). Ένα από τα σημαντικότερα σπήλαια της Ευρώπης, που κατοικήθηκε πριν από 35.000-11.000 χρόνια. Τα ευρήματα είναι λίθινα εργαλεία, οστά ζώων, ίχνη φωτιάς, πρώιμη αλιεία, πρώιμη συλλογή οστράκων. Το Φράγχθι ήταν κατοικημένο καθ’ όλη τη διάρκεια της παγετώδους περιόδου.
Θεόπετρα (Καλαμπάκα). Κατοικήθηκε πριν από 135.000-4.000 χρόνια. Τα ευρήματα είναι αποτυπώματα ανθρώπινων ποδιών, εργαλεία, οστά, ίχνη καταυλισμών. Η Θεόπετρα δείχνει συνεχή ανθρώπινη παρουσία ακόμη και στις πιο ψυχρές φάσεις.
Σπήλαιο Κλεισούρας (Αργολίδα). Κατοικήθηκε πριν από 30.000-12.000 χρόνια πριν. Τα ευρήματα είναι μικρολιθικά εργαλεία, οστά θηραμάτων, ίχνη επεξεργασίας τροφής.
Περιοχή Ιωαννίνων - Αχελώου - Πίνδου. Έχουν ανακαλυφθεί ανοιχτοί καταυλισμοί κυνηγών-τροφοσυλλεκτών. Τα ευρήματα είναι λεπίδες, αιχμές, εργαλεία από πυριτόλιθο.
Πελοπόννησος-Μάνη. Έχουν ανακαλυφθεί σπήλαια με κατοίκηση από 40.000 έως 10.000 χρόνια πριν, τα οποία έχουν εντοπιστεί στα Απήδημα Μάνης, Καλαμάκια Μάνης και στη Λακωνική ακτή (τότε ήταν πολύ πιο εκτεταμένη).
 

Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2026

Ο πλανήτης Γη βρίσκεται σε μεσοπαγετώδη περίοδο επί 11.700 χρόνια

Η τρέχουσα μεσοπαγετώδης (Interglacial period) περίοδος ονομάζεται Ολόκαινο (Holocene epoch ή απλώς Holocene) και ξεκίνησε περίπου 11.700 χρόνια πριν, μετά το τέλος της τελευταίας παγετώδους φάσης.

Η Γη τα τελευταία 2,6 εκατομμύρια χρόνια εναλλάσσει παγετώδεις (ice age) και μεσοπαγετώδεις φάσεις, με κύκλους περίπου 100.000 ετών. 

Τι είναι μια μεσοπαγετώδης περίοδος;
Μια μεσοπαγετώδης περίοδος είναι ένα θερμό διάλειμμα μέσα σε μια μεγάλη εποχή παγετώνων. Χαρακτηρίζεται από υψηλότερες θερμοκρασίες σε σχέση με τις παγετώδεις περιόδους, από μικρότερη έκταση παγετώνων, από υψηλότερη στάθμη θάλασσας, και από πλουσιότερη βλάστηση και επέκταση δασών προς τους πόλους

Ποια είναι τα κλιματολογικά φαινόμενα μιας μεσοπαγετώδους περιόδου;
1. Υψηλότερες παγκόσμιες θερμοκρασίες. Το Ολόκαινο ακολουθεί ακριβώς αυτό το μοτίβο: οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν γρήγορα στην αρχή της μεσοπαγετώδους και μετά σταθεροποιούνται ή μειώνονται αργά.

2. Συστολή των παγετώνων. Οι παγετώνες της Βόρειας Αμερικής και της Ευρασίας υποχωρούν, αφήνοντας πίσω δάση, εύκρατα οικοσυστήματα, εκτεταμένες παράκτιες περιοχές που πριν ήταν παγωμένες.

Πέμπτη 12 Σεπτεμβρίου 2024

την Πέμπτη-ημέρα Δία, πραγματοποιήθηκε ο πρώτος ιδιωτικός διαστημικός περίπατος...

 ...  από δύο μη επαγγελματίες αστροναύτες, στις 12 Σεπτεμβρίου 2024.

πηγή φωτό: Polaris



https://www.naftemporiki.gr






Ένα επικίνδυνο εγχείρημα, που μεταδόθηκε ζωντανά και προβλήθηκε από περισσότερα από 2 εκατομμύρια άτομα.

Αυτή η έξοδος, που έγινε λίγο πριν τις 14:00 (ώρα Ελλάδας), πραγματοποιήθηκε από τον δισεκατομμυριούχο, Jared Isaacman, 41 ετών. Μετά την επιστροφή στην κάψουλα, η υπάλληλος του SpaceX Sarah Gillis βγήκε επίσης στο διάστημα όπου έκανε επίσης κινήσεις για να δοκιμάσει τις νέες στολές του SpaceX. Στη συνέχεια επέστρεψε με τη σειρά της μέσα στο σκάφος για να προετοιμαστεί για το κλείσιμο της καταπακτής.

Τρίτη 10 Σεπτεμβρίου 2024

Ηλιακή καταιγίδα, Μάιος 2024

Ο Μάιος του 2024 έχει ήδη αποδειχθεί ένας ιδιαίτερα θυελλώδης μήνας για τον Ήλιο μας. Κατά τη διάρκεια της πρώτης ολόκληρης εβδομάδας του Μαΐου, μπαράζ από μεγάλες ηλιακές εκλάμψεις και εκτοξεύσεις στεφανιαίας μάζας (CMEs) εκτόξευσαν σύννεφα φορτισμένων σωματιδίων και μαγνητικών πεδίων προς τη Γη, δημιουργώντας την ισχυρότερη ηλιακή καταιγίδα που έφτασε στη Γη εδώ και δύο δεκαετίες -και πιθανώς μία από τις ισχυρότερες εμφανίσεις σέλας που έχουν καταγραφεί τα τελευταία 500 χρόνια.



Δευτέρα 28 Νοεμβρίου 2022

Μήλο δαγκωμένο, παραμυθένιο, ιστορικό, χρυσό, μυθικό

✔ Το δαγκωμένο μήλο της Apple, εταιρεία που ιδρύθηκε την 1η Απριλίου 1976. 


✔ Το μήλο που έφαγε η Χιονάτη, από το παραδοσιακό ευρωπαϊκό παραμύθι με τίτλο ΄Η Χιονάτη και οι 7 νάνοι΄, που ανήκει στη συλλογή των Αδελφών Γκριμ.





✔ Το μήλο που έπεσε από το δέντρο στο κεφάλι του Newton Isaak (1642-1727),  ήταν η αιτία της ανακάλυψης και εξήγησης του νόμου της Βαρύτητας. 








✔ Τα χρυσά Μήλα των Εσπερίδων, στον 11ο άθλο του Ηρακλή, κατά την αρχαία Ελληνική Μυθολογία.

ψηφιδωτό,   el.wikipedia.



οι Εσπερίδες






Κυριακή 24 Μαρτίου 2019

Μικρόκοσμος και μεγάκοσμος κατά την Αρχαιότητα, ΕΛΠ 22

φοιτητική εργασία της Ναυσικάς Αλειφέρη για Ελληνική Φιλοσοφία και Επιστήμη από την Αρχαιότητα έως τον 20ό αιώνα, ΕΛΠ 22, ΕΑΠ







Πώς αντιλαμβάνονταν τον κόσμο οι φιλόσοφοι ιατροί  της Αρχαιότητας

Εισαγωγή
Μεταξύ των πολλών θεμάτων  που απασχόλησαν τους Έλληνες φιλόσοφους είναι η ιατρική –πεδίο που βασίζεται στη γνώση και στην εμπειρία οι οποίες εφαρμόζονται στους ασθενείς. Στην πρώιμη περίοδο της Αρχαιότητας με την ίαση της ασθένειας ασχολούνταν οι λαϊκοί θεραπευτές που βασίζονταν σε εμπειρικά δεδομένα και τα ιερά θεραπευτήρια (π.χ. Ασκληπιεία) στα οποία ο θεός έπαιζε καθοριστικό ρόλο στη θεραπευτική αγωγή και στην έκβαση της ασθένειας. Από τον 7ο αιώνα με την εμφάνιση της φιλοσοφίας μπορεί να γίνει λόγος για επιστημονική ιατρική. Η αντικατάσταση των μυθολογικών όρων της κοσμογονίας με φυσικούς όρους θεμελιωμένη με επιχειρήματα επέφερε αμφισβήτηση της θεϊκής παντοδυναμίας, μεταβολή στο πολιτικό κατεστημένο, κινητικότητα στις κοινωνικές ομάδες. Η φύση «βιάζεται προκειμένου να αποκαλύψει τα μυστικά της» έγραψε κάποιος γιατρός τον 5ο αιώνα.[1] Η διάθεση  αποκρυπτογράφησης του κόσμου αφορούσε και την ανθρώπινη οντότητα. Από την έρευνα του σύμπαντος προέκυψαν νέες αντιλήψεις για την  υφή και λειτουργία του φυσικού κόσμου και του ανθρώπου.[2]
Το θέμα της παρούσας εργασίας είναι πως αντιλαμβάνονταν οι φιλόσοφοι και ειδικότερα οι φιλόσοφοι-ιατροί της Αρχαιότητας τη σχέση του ανθρώπου με τον κόσμο. Η πρώτη ενότητα παρουσιάζει τη διερευνητική προσπάθεια των προσωκρατικών φιλοσόφων.  Η δεύτερη ενότητα παρουσιάζει του  Ιπποκράτη (460-380 π.Χ.) τη θεωρία όπως αποτυπώνεται σε κείμενα των οποίων φέρεται να είναι ο συγγραφέας. Η τρίτη ενότητα παρουσιάζει την εξέλιξη της ιατρικής όπως διαμορφώθηκε από τους μεταγενέστερους του Ιπποκράτη.

Κυριακή 24 Αυγούστου 2014

Το κενό που κοχλάζει, του καθηγητή Θεωρητικής Φυσικής, Σταύρου Θεοδωράκη.


Στην κλασική Φυσική κενό λέγεται ο χώρος όπου δεν υπάρχει κανένα ίχνος ύλης. Αυτός ο ορισμός βασίζεται σε κάποιες παραδοχές που θεωρούνται αυτονόητες και προφανείς. Προϋποθέτει δηλαδή ότι υπάρχει ύλη ξεχωριστή από το κενό, ότι μπορούμε ξεκάθαρα να πούμε πως σ’ έναν δεδομένο χώρο δεν περιέχεται τίποτε, δεν υπάρχει καθόλου ύλη.

[...]Η κλασική φυσική υπέθεσε την ύπαρξη του αιθέρα, μιας μυστηριώδους ουσίας που πληροί κάθε χώρο. Η ειδική θεωρία της σχετικότητας (1905) έδειξε πως η υπόθεση αυτή ήταν περιττή και πως το κενό μπορούσε να είναι πραγματικά κενό.