τοποθετημένη στη δεξιά πλευρά της εισόδου του...
Ο λόγος μεταδόθηκε από τον Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθηνών, που επαναλειτούργησε μετά την αποχώρηση των Γερμανών και αποτελεί σημαντικό ιστορικό ντοκουμέντο ‒που σηματοδοτεί την έναρξη της μεταπολεμικής περιόδου στην Ελλάδα, με την επίσημη κυβέρνηση να αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της χώρας.
Από τα γεγονότα που ακολούθησαν γίνεται φανερό ότι ο λόγος της Απελευθέρωσης και οι προθέσεις του Παπανδρέου, που είχαν ως στόχο την επιβολή της νομιμότητας της νέας κυβέρνησης, αλλά και την επίτευξη της εθνικής ενότητας, δεν αρκούσαν. Ο Παπανδρέου στις 20 Οκτωβρίου σχημάτισε την κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας, στην οποία συμμετείχαν ως υπουργοί έξι μέλη του ΕΑΜ. Στις 3 Δεκεμβρίου την Κυριακή στην πλατεία Συντάγματος παρά την κυβερνητική απαγόρευση πραγματοποιήθηκε το οργανωμένο από το ΕΑΜ παναθηναϊκό συλλαλητήριο, (σκοτώθηκαν 30 διαδηλωτές και τραυματίστηκαν 148 από τις σφαίρες των κυβερνητικών δυνάμεων ασφαλείας), που πυροδότησε τη Μάχη της Αθήνας, τα 'αιματηρά' Δεκεμβριανά του 1944.
Σε τηλεγράφημα που στάλθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες της 5ης Δεκεμβρίου 1944, ο βρετανός πρωθυπουργός Ουίνστον Τσόρτσιλ έδωσε εντολή στον στρατηγό Ρόναλντ Σκόμπι να ενεργήσει σαν να βρισκόταν σε κατεχόμενη πόλη όπου είχε ξεσπάσει τοπική εξέγερση, χρησιμοποιώντας βία και αιματοχυσία, αν χρειαζόταν, για να κρατήσει την Αθήνα. Το μήνυμα έδινε επίσης εντολή στον Σκόμπι να εξουδετερώσει ή να καταστρέψει τις ομάδες του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ που πλησίαζαν και να εγκαταλείψει την ουδετερότητα υπέρ της υποστήριξης της κυβέρνησης Γεωργίου Παπανδρέου εναντίον των «κομμουνιστών επιτιθέμενων» (history.state.gov). Διόλου παράξενο, αφού ο Τσόρτσιλ (λίγες μέρες πριν την αποχώρηση των Γερμανών από την Ελλάδα) είχε συμφωνήσει με τον Στάλιν στην περίφημη «Συμφωνία των Ποσοστών», ότι η Ελλάδα θα ανήκε στη σφαίρα επιρροής της Μεγάλης Βρετανίας.
Στις 3 Ιανουαρίου 1945 ο Παπανδρέου παραιτήθηκε και πρωθυπουργός ανέλαβε ο Νικόλαος Πλαστήρας. Και αν η περίοδος έντονης πολιτικής πόλωσης και αντιπαράθεσης, που είχε ξεκινήσει πριν από την Απελευθέρωση, έμοιαζε ότι θα σταματούσε με τη Συμφωνία της Βάρκιζας στις 12 Φεβρουαρίου 1945 (το ΕΑΜ υπέγραψε ανακωχή με τους Βρετανούς, και δέχτηκε τον αφοπλισμό των αντιστασιακών οργανώσεων), ο Εμφύλιος Πόλεμος που ακολούθησε (1946-1949, έσβησε τις όποιες προσδοκίες και τη ρητορική δεινότητα.
📢
Η Αθήνα απελευθερώθηκε από τους Γερμανούς κατακτητές στις 12 Οκτωβρίου του 1944 και η εξόριστη κυβέρνηση του Καΐρου επέστρεψε στην Ελλάδα. Στις 18 του μήνα, μετά την υποστολή της γερμανικής σβάστικας, τελέστηκε η έπαρση της ελληνικής σημαίας στον Ιερό Βράχο της Ακρόπολης, κίνηση υψηλού συμβολισμού. Ο Γεώργιος Παπανδρέου έφτασε μέλη της κυβέρνησης της Εθνικής Ενότητας μαζί με βρετανικές δυνάμεις (που τόνιζαν τον ρόλο των Άγγλων και εγγυόταν την ασφάλεια των πολιτών) και στην πλατεία Συντάγματος. Από το μπαλκόνι του Μεγάρου Πάλλη, ο Παπανδρέου εκφώνησε τον «Λόγο της Απελευθέρωσης». Απευθυνόμενος στον λαό, ανέφερε χαρακτηριστικά: Ασπαζόμεθα την ιεράν γήν της Ελευθέρας πατρίδος» και υπογράμμισε την ανάγκη να επουλωθούν οι πληγές της κατοχής. Ο ρήτορας αφουγκραζόμενος τον αθηναϊκό λαό, που φώναζε «λαοκρατία» και «εθνική νέμεση», είπε εκτός κειμένου «πιστεύομεν εις την λαοκρατίαν». 
Ο λόγος μεταδόθηκε από τον Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθηνών, που επαναλειτούργησε μετά την αποχώρηση των Γερμανών και αποτελεί σημαντικό ιστορικό ντοκουμέντο ‒που σηματοδοτεί την έναρξη της μεταπολεμικής περιόδου στην Ελλάδα, με την επίσημη κυβέρνηση να αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της χώρας.
Από τα γεγονότα που ακολούθησαν γίνεται φανερό ότι ο λόγος της Απελευθέρωσης και οι προθέσεις του Παπανδρέου, που είχαν ως στόχο την επιβολή της νομιμότητας της νέας κυβέρνησης, αλλά και την επίτευξη της εθνικής ενότητας, δεν αρκούσαν. Ο Παπανδρέου στις 20 Οκτωβρίου σχημάτισε την κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας, στην οποία συμμετείχαν ως υπουργοί έξι μέλη του ΕΑΜ. Στις 3 Δεκεμβρίου την Κυριακή στην πλατεία Συντάγματος παρά την κυβερνητική απαγόρευση πραγματοποιήθηκε το οργανωμένο από το ΕΑΜ παναθηναϊκό συλλαλητήριο, (σκοτώθηκαν 30 διαδηλωτές και τραυματίστηκαν 148 από τις σφαίρες των κυβερνητικών δυνάμεων ασφαλείας), που πυροδότησε τη Μάχη της Αθήνας, τα 'αιματηρά' Δεκεμβριανά του 1944.
Σε τηλεγράφημα που στάλθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες της 5ης Δεκεμβρίου 1944, ο βρετανός πρωθυπουργός Ουίνστον Τσόρτσιλ έδωσε εντολή στον στρατηγό Ρόναλντ Σκόμπι να ενεργήσει σαν να βρισκόταν σε κατεχόμενη πόλη όπου είχε ξεσπάσει τοπική εξέγερση, χρησιμοποιώντας βία και αιματοχυσία, αν χρειαζόταν, για να κρατήσει την Αθήνα. Το μήνυμα έδινε επίσης εντολή στον Σκόμπι να εξουδετερώσει ή να καταστρέψει τις ομάδες του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ που πλησίαζαν και να εγκαταλείψει την ουδετερότητα υπέρ της υποστήριξης της κυβέρνησης Γεωργίου Παπανδρέου εναντίον των «κομμουνιστών επιτιθέμενων» (history.state.gov). Διόλου παράξενο, αφού ο Τσόρτσιλ (λίγες μέρες πριν την αποχώρηση των Γερμανών από την Ελλάδα) είχε συμφωνήσει με τον Στάλιν στην περίφημη «Συμφωνία των Ποσοστών», ότι η Ελλάδα θα ανήκε στη σφαίρα επιρροής της Μεγάλης Βρετανίας.
Στις 3 Ιανουαρίου 1945 ο Παπανδρέου παραιτήθηκε και πρωθυπουργός ανέλαβε ο Νικόλαος Πλαστήρας. Και αν η περίοδος έντονης πολιτικής πόλωσης και αντιπαράθεσης, που είχε ξεκινήσει πριν από την Απελευθέρωση, έμοιαζε ότι θα σταματούσε με τη Συμφωνία της Βάρκιζας στις 12 Φεβρουαρίου 1945 (το ΕΑΜ υπέγραψε ανακωχή με τους Βρετανούς, και δέχτηκε τον αφοπλισμό των αντιστασιακών οργανώσεων), ο Εμφύλιος Πόλεμος που ακολούθησε (1946-1949, έσβησε τις όποιες προσδοκίες και τη ρητορική δεινότητα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου